荷兰语被动语态怎么用？worden 与 zijn 的选择、door 成分、er 与情态动词全解｜北京皇家荷兰语学校
荷兰语里"被做了什么"这类句子，靠的是被动语态（lijdende vorm，也叫 passief）。它的构造并不复杂：一个助动词加一个过去分词。真正让中文学习者卡住的，是什么时候用 worden、什么时候用 zijn，以及执行者、er、情态动词这三样东西各放在哪里。本文依据荷兰语语言研究所（Instituut voor de Nederlandse Taal）与 Taalunie 官方语言建议库 taaladvies.net 的条目，把这条线一次讲清。如果句子骨架还没理顺，建议先读荷兰语语序那篇；过去分词的拼写规则见't kofschip 规则那篇。
一、被动语态改变了什么
同一件事，荷兰语有两种说法：
- 主动（bedrijvend）：De afdelingsmanager schrijft het rapport.（部门经理写报告）
- 被动（lijdend）：Het rapport wordt geschreven door de afdelingsmanager.（报告由部门经理写）
两句话的内容几乎一样，差别在于"谁站在主语的位置上"。主动句里，动作的发出者是主语（de afdelingsmanager），宾语是 het rapport；改成被动后，原来的宾语 het rapport 变成了主语，原来的主语退到句末，被放进一个以 door 开头的成分里。
这个以 door 开头的成分语法上叫 door-bepaling（door 成分），也叫"施动者成分"（handelend voorwerp）。它有一个重要特点：可以省略。什么时候省略、省略之后有什么效果，见第三节。
顺便记住这套术语：谓语处在被动形式的句子叫 lijdende zin，也叫 passieve zin 或干脆简称 de passief；对应的主动句叫 bedrijvende zin／actieve zin。在语法书和考试说明里，这些说法指的是同一件事，不必被不同的名字绕住。
二、核心公式与四个时态
被动语态的谓语由两部分组成：助动词 worden 或 zijn ＋ 过去分词（voltooid deelwoord）。例如 De tekst wordt geschreven（文章被写）、De kaarten zijn geschud（牌洗好了）。
到底用哪一个，判断依据只有一条：看句子处在什么时态。
- 未完成时（onvoltooide tijd）→ worden：现在时用 wordt／worden，过去时用 werd／werden。
- 完成时（voltooide tijd）→ zijn：现在完成时用 is／zijn，过去完成时用 was／waren。
这里有两个细节要留意：一，worden 在此是助动词，不是"变成"那层实义；二，过去分词的写法不会因为被动而改变，仍然按词干规则来（弱变化动词写 -t／-d，强变化动词看元音变化）。
| 时态 | 主动 | 被动 |
|---|---|---|
| 现在时 OTT | A schrijft B. | B wordt geschreven (door A). |
| 过去时 OVT | A schreef B. | B werd geschreven (door A). |
| 现在完成时 VTT | A heeft B geschreven. | B is geschreven (door A). |
| 过去完成时 VVT | A had B geschreven. | B was geschreven (door A). |
把这四行并排看，规律非常整齐：未完成时一律换成 worden 的相应形式，完成时一律换成 zijn 的相应形式，过去分词始终在最后。至于 hebben 与 zijn 这两类助动词本身怎么选，可以对照荷兰语完成时那篇。还要注意：把主动句改成被动句时，时态必须原样保留——原来用现在时，被动也还是现在时；原来用过去完成时，被动也得是过去完成时。学习者写被动时最容易犯的错，恰恰是"顺手"换成了完成时。
三、door 成分：执行者放哪里、什么时候省
被动句里，动作的执行者放在 door 之后，位置通常在句末：
- Het rapport wordt geschreven door de afdelingsmanager.
- De naam van de winnaar wordt morgen bekendgemaakt door de minister.
三种情况下，这个 door 成分通常直接省略：
- 不知道执行者是谁：Plotseling werd er hard op de deur geklopt.（忽然有人重重敲门，谁敲的不知道）
- 执行者显而易见或不重要：Er is een schilderij gestolen uit het Rijksmuseum.（博物馆有一幅画被偷）
- 不想点名、只陈述事实：Er wordt vandaag weer gestrooid vanwege de gladheid.（今天因路滑又要撒盐）
另外，door 后面接人称代词时要用宾格形式：door mij、door jou、door hem、door ons，不能写成 door ik。
四、主语不定或没有主语：句首的 er
被动句如果主语是不定成分（例如 een rapport），或者干脆没有主语，荷兰语的习惯是在句首加上 er 占位：
- Er wordt een rapport geschreven door de afdelingsmanager.
- Er werd vandaag (door duizenden mensen) gedemonstreerd tegen racisme.
这里的 er 不翻译成"那里"，只起占位作用；真正的主语（een rapport）仍然跟在动词后面。被动句里 er 的位置，以及它与数量句、地点句用法的差别，可以参考荷兰语 er 那篇。
五、情态动词的被动怎么说
加上 kunnen、moeten、mogen 这类情态动词之后，被动结构变成：情态动词 ＋（其他成分）＋ 过去分词 ＋ worden，也就是两个动词都留在句尾，且 worden 排在最后：
- De A27 kan morgen beter vermeden worden.（A27 明天最好避开）
- In dit gebouw mag niet gerookt worden.（本楼内禁止吸烟）
- De auto moet vandaag nog gerepareerd worden.（车今天得修好）
这类句子在荷兰语的告示、规章、通知里出现频率极高。嫌被动绕口时，也可以换成人作主语的主动句：De A27 kun je morgen beter vermijden.／In dit gebouw mag u niet roken.——意思相同，只是语气和"是否点明是谁"不同。
六、从句里的被动语序
从句"动词回句尾"的老规矩不变，被动的两部分因此都挤到后面，过去分词在前、助动词在最后：
- Ik zie dat het rapport wordt geschreven.
- Het is bekend dat het rapport gisteren is geschreven.
- ... omdat de rekening nog niet betaald is.
注意最后一条：完成时的从句里 is 排在过去分词之后，"……还没付款"就是这么来的。这一条与可分动词那篇里讲的句尾双动词顺序是同一个原理。
七、主动句改被动句：三步法
改写题按下面三步走，基本不会出错：
- 找宾语，把它提前当主语。De manager schrijft het rapport. → Het rapport ……
- 把动词改成被动，时态保持不变。schrijft → wordt geschreven；schreef → werd geschreven；heeft geschreven → is geschreven。
- 原主语变成 door 成分，放句末或直接省略。…… wordt geschreven door de manager.／…… wordt geschreven.
| 主动 | 被动 |
|---|---|
| De minister maakt de naam morgen bekend. | De naam wordt morgen bekendgemaakt door de minister. |
| Men heeft de rekening betaald. | De rekening is betaald. |
| U kunt de A27 morgen beter vermijden. | De A27 kan morgen beter vermeden worden. |
八、什么时候该用被动
taaladvies.net 明确提醒：被动并不比主动"高级"，两者没有优劣之分，差别只在视角。被动句往往显得不那么个人化、不那么明确——有时这正是写作者想要的：既不点名，也能把话说出去。以下是四种站得住脚的被动使用理由：
| 理由 | 例句 | 效果 |
|---|---|---|
| 执行者不明或无关 | Er is een schilderij gestolen. | 焦点落在"画被偷了"，不追究是谁 |
| 面向不特定人群的一般性通告 | Het wordt afgeraden om de weg op te gaan. | 像规章、通知的语气 |
| 与上文衔接更自然 | … ons nieuwe kantoor. Het is dan ook gebouwd door een bekende architect. | 第二句仍以 kantoor 起头，话题不断 |
| 消除歧义 | De medewerker die door de manager is beledigd … | 明确"谁被谁得罪"，避免两种读法 |
反过来，如果一段话里被动句连用，或者一开口就是 Door ons is geconstateerd dat …，读起来会明显变得啰嗦、疏远——把 door 成分提到句首尤其容易给人这种印象。此时换成主动句（Wij hebben geconstateerd dat …）通常更自然。
九、中文学习者最常见的 8 个错误
| # | 错句 | 问题 | 正确 |
|---|---|---|---|
| 1 | Het rapport is geschreven door de manager.（想说现在时） | is 是完成时助动词 | Het rapport wordt geschreven door de manager. |
| 2 | Het rapport wordt schrijven. | 被动要用过去分词，不是不定式 | Het rapport wordt geschreven. |
| 3 | … geschreven door ik. | 介词后面要用宾格 | … geschreven door mij. |
| 4 | Wordt een rapport geschreven. | 不定主语用 er 起句更自然 | Er wordt een rapport geschreven. |
| 5 | … dat het rapport geschreven wordt. | 从句内词序颠倒 | … dat het rapport wordt geschreven. |
| 6 | De auto moet vandaag gerepareerd. | 情态动词句漏掉 worden | De auto moet vandaag gerepareerd worden. |
| 7 | De rekening was gisteren betaald.（想说今天完成） | 时态错位，was 属过去完成 | De rekening is gisteren betaald. |
| 8 | 全篇被动，读来生硬 | 该用主动时用了被动 | 按第八节四种理由自查，否则改主动 |
十、高频被动表达速查表
| 表达 | 含义 | 例句 |
|---|---|---|
| wordt verwacht | 预计、被期待 | Er wordt veel regen verwacht. |
| wordt gevraagd | （被）要求 | Er wordt om stilte gevraagd. |
| wordt aanbevolen／aangeraden | 建议 | Het wordt aangeraden om op tijd te komen. |
| wordt verboden | 禁止 | Roken wordt hier verboden. |
| wordt gehouden | 举办 | De vergadering wordt maandag gehouden. |
| is gesloten／is geopend | 关闭／开放（状态） | De winkel is vandaag gesloten. |
| is gestolen | 被偷 | Mijn fiets is gestolen. |
| wordt betaald／is betaald | 付款（过程／已完成） | De rekening wordt volgende week betaald. |
在车站、医院、市政厅这类公共场所的荷兰语告示上，被动几乎是默认句式：Er wordt verzocht …、Het is niet toegestaan …、Deze deur wordt automatisch gesloten. 读多了会发现，它们的骨架全都一样，只是换了动词。
十一、自测 10 题
请把下面 10 句改成被动句，括号里是要求的时态。
- De leraar legt de grammatica uit.（现在时）
- De studenten hebben het examen gemaakt.（现在完成时）
- De gemeente bouwde het zwembad.（过去时）
- Men verkoopt de kaartjes online.（现在时）
- We moeten het formulier vandaag versturen.（情态动词）
- Iemand heeft mijn fiets gestolen.（现在完成时）
- Zij openden de winkel om negen uur.（过去时）
- Je mag hier niet roken.（情态动词）
- De dokter had de patiënt al onderzocht.（过去完成时）
- Wat doet men in deze fabriek?（现在时）
参考答案：1. De grammatica wordt door de leraar uitgelegd.｜2. Het examen is door de studenten gemaakt.｜3. Het zwembad werd door de gemeente gebouwd.｜4. De kaartjes worden online verkocht.｜5. Het formulier moet vandaag verstuurd worden.｜6. Mijn fiets is gestolen.｜7. De winkel werd om negen uur geopend.｜8. Hier mag niet gerookt worden.｜9. De patiënt was al door de dokter onderzocht.｜10. Wat wordt er in deze fabriek gedaan?
十二、常见问题（FAQ）
1. 被动句一定要有 door 吗？
不必。执行者不明、显而易见或不方便点名时，door 成分可以直接省略，句子照样完整。
2. wordt 和 is 到底怎么选？
只看时态：未完成时（现在时、过去时）用 worden 系列，完成时（现在完成、过去完成）用 zijn 系列。
3. 改成被动以后，过去分词要重新变吗？
不用。过去分词写法不变，仍按弱变化 -t／-d、强变化元音的规则来写。
4. 从句里的被动怎么排？
过去分词在前、助动词在后，例如 … dat het rapport wordt geschreven；完成时则是 … dat het rapport is geschreven。
5. 情态动词的被动会不会很难？
结构固定：情态动词 ＋ 其他成分 ＋ 过去分词 ＋ worden。记住 worden 永远排在最后即可。
6. 口语里常用被动吗？
告示、规章、新闻里非常常见；日常对话仍以主动为主，被动多出现在"不想说谁做的"或"面向所有人"的场合。
7. 被动和 er 是什么关系？
当被动句的主语是不定成分、或根本没有主语时，句首用 er 占位，如 Er wordt een rapport geschreven。
8. 这条规则对考试和实际应用有多重要？
很重要。被动同时牵动助动词选择、过去分词拼写和句尾词序三条评分点，写作里"助动词用错"非常显眼。想把这条线补扎实，可以看 荷兰社会融入考试培训（覆盖语言科目与 KNM、ONA、MAP 的备考安排）；零基础到 A2／B1 的系统课程见 荷兰语培训课程总览；赴荷前先过语言关的备考课程见 MVV 基础考试培训；以 B1／B2 文凭为目标的可参考 NT2 备考课程；证书类考试的等级与用途见 CNaVT 等级与报名指南。课程报价与免费试听可通过 在线报名 提交，也可以致电 010-82601339、微信 13439656768 或邮件 dutchinchina@qq.com 联系我们。教学由外教 Steffen（清华大学）与中教 刘老师 负责。
延伸阅读：荷兰语语序怎么排？主句动词第二位、从句动词后置与句尾双动词顺序全解、荷兰语可分动词怎么用？前缀跑到句尾、ge- 与 te 夹在中间、重音辨析全解、荷兰语完成时：hebben 还是 zijn？、荷兰语 't kofschip 规则：过去时 -te/-de 与过去分词 -t/-d 怎么判断？、荷兰语形容词变格：什么时候加 -e？、荷兰语学习文章索引。
